TARIM ve HAYVANCILIK

TARIM :

Çan’a bağlı köylerde temel tarımsal etkinlikler bitkisel üretim ve hayvancılıktır. 887.000 dekar olan ilçe yüzölçümünün; 264.900 dekarı (% 30) tarım arazisi, 29.770 dekar (%3) mera, 564.190 dekar (%64) orman ve fundalık, 26.940 dekar (%3) yerleşim alanı ve 1200 dekar kayalık-bataklık alan oluşturmaktadır. 264.900 dekar tarım arazisinin 35.520 dekarı (%13) sulu arazi, 229.380 dekarı (%87) kuru arazidir.

Tarımsal toprakların mülkiyet açısından dağılımının genellikle dengeli olduğu söylenebilir. 6.713 çiftçi ailesi olduğu değerlendirilmektedir. Çiftçi ailelerinin %60’ı 26-75 dekar toprağa sahiptir. Genellikle her aile kendi işletmesinde çalışmaktadır. Yarıcılık ve kiracılık biçimlerindeki toprak kullanımı yaygın değildir.

Ülke genelinde olduğu gibi Çan’da da ilçemiz tarımında da ekilebilir alanların sınırına gelinmiştir. Bunun sonucu olarak üretim miktarını arttırmanın tek yolu birim alandan daha çok verim sağlamak, bunun içinde her şeyden önce toplulaştırma çalışmalarına bir an önce başlayıp bitirmek, tarımsal üretimde kimyasal gübre üstün nitelikli tohum, sulama, makineleşme gibi verim arttırıcı girdilerin yaygınlaştırılması gerekmektedir. Belirtilen değişkenler ışığında ilçemiz tarımsal üretimini değerlendirmek gerekirse verimliliğin ülkemiz ortalamalarının biraz üzerinde olduğu görülmektedir. Buna göre yeni tarımsal girdi ve nitelikli tohum kullanımı oldukça yaygındır. Bu yoldaki yerleşmiş yargıları değiştirmek yeni teknik ve davranış biçimlerini kabul ettirmek için sorunu kaynağında hissettirmek ve demostrasyon çalışmalarına hız ve önem vermek gerekmektedir.

İlçemizde Semedeli, Küçüklü, Ahlatlıburun Köylerinde sulama göletleri mevcut olup, Altıkulaç ve Karakoca Köylerindekiler ise inşa aşamasındadır.

İlçe Tarım Müdürlüğü verilerine göre Çan’da yapılan bitkisel üretimin çeşidi, ekiliş miktarları ile dekara alınan verim ve yıllık üretim miktarları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

Yapılan hububat üretiminin yarıya yakın bölümü Çan dışındaki pazarlarda değerlendirilmektedir. Aynı durum diğer ekilişler içinde geçerlidir. Son yıllarda Toprak Mahsulleri Ofisince Etili köyünde açılan ajans sayesinde İlçemiz çiftçileri için önemli bir Pazar ayaklarına gelmiştir.  Bitkisel üretimin önündeki en önemli sorun kullanılabilir toprakların azlığıdı ve aşırı bölünmüşlük olmasına ve buna karşılık toplulaştırmanın yapılmamış olmasıdır.

HAYVANCILIK

Çan Genelinde 25 adetin üzerinde hayvan barındıran toplam 135 adet büyükbaş, 239 adet küçükbaş hayvan çiftliği, 3 adet mandıra, 55 Adet süt toplama merkezi bulunmaktadır. Süt üretim ortalaması günlük 100.000 litre , yıllık 36.000.000 litredir.

 Devletimizin tarım ve hayvancılığı değişik uygulamalarla desteklemesi ilçemizdeki çiftçilerimize de yansımıştır. 2007 yılının ilk dört ayına ait 8.483.604 litre karşılığı, 557.750 YTL süt desteklemesi yapılmıştır. Ayrıca 2.200 YTL gebe düve desteklemesi yapılmıştır.İlçemiz Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfından 250 Baş Damızlık koyun verilmiştir. Proje maliyeti 60.095 YTL’dir. 2007 yılında bunların düzenli olarak kontrolü yapılmaktadır.

Büyükbaş hayvan varlığının %90’a yakın bölümünü verimli kültür ırkları (Moltofon, Holştayn) oluşturmaktadır. Büyükbaş hayvancılık teknik şartlara uygun olarak bilinçli bir şekilde yapılmaktadır. Hayvan kayıt sisteminde 2007 yılında 5121 adet yeni kayıt kapılmış ve 22556 büyük baş hayvanı mevcuttur.

Hayvanların beslenmesinde, yem bitkilerinin yetersiz olması yüzünden sanayi yemi ağırlık kazanmaktadır. Süt sığırcılığı besiye tercih edilmektedir.  

Çan merkez, Etili Köyünde ve Karakoca Köyünde olmak üzere 3 Tarım Kredi Kooperatifi, 21 Köyümüzde Tarımsal Kalkınma Kooperatifi ve 3 adet Sulama Kooperatifi olmak üzere tarımsal amaçlı toplam 29 kooperatif bulunmaktadır. İlçemizde 5 adet zirai ilaç bayii ile 5 adet gübre bayii mevcuttur.

Tarımsal amaçlı kooperatifler aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

>>Hayvancılıkla ilgili fotoğraflar için tıklayınız!