 |
 |
|||||||||||||||
|
 |
|||||||||||||||
Ekonomi: 1950’lerin sonuna kadar özellikle hayvancılık olmak üzere tarımsal ağırlıklı bir yapıya sahip olan Çan bu yıllarda kurulan ve sektöründe ülkemizin en büyük fabrikası olan Kaleseramik Çanakkale Kalebodur Seramik Fabrikalarının kurulup işletmeye açılmasıyla ve bu oluşumun kolu sayılan taşımacılık sektöründeki gelişmeler ve madencilik sektöründe gerek kamu (ÇLİ) gerekse özel sektörce yapılan girişimler sonucu köklü yapısal değişim ve dönüşümlere uğrayarak karma bir yapıya kavuşmuştur. İlçe merkezinde sanayi, madencilik, taşımacılık ve ticaret, köylerde ise tarım ve hayvancılık ile ormancılık ana faaliyet kollarıdır. A- SEKTÖRLER a) Sanayi Sektörü Çan İlçesinde kurulu bulunan özel sektöre ait Kaleseramik Çanakkale Kalebodur Seramik fabrikalarında fiilen kadrolu olarak yaklaşık 2520 işçi ve 253 memur çalışmaktadır. En az bu rakamlar kadar insanımızın da indirek olarak müteahhitlerin koordinesinde bu müesseselerde çalıştığını söyleyebiliriz. Bu da ülke düzeyinde en çok işçi istihdam eden işyeri komplekslerinden biri olma özelliğini taşıdığını göstermektedir. Kale Grubunun en büyük fabrikasının temeli 27.07 1957 tarihinde Çan’da atılmış ve bu güne kadar modernize edilerek ve genişleyerek üretimine devam etmektedir. Grup bünyesindeki İkinci tesis ise ilçemize bağlı Samedeli köyünde bulunmaktadır. Bu fabrikalar önceleri kömürle çalışırken son yıllarda doğal gaza geçerek hem üretim maliyetini düşürmüşler, hem de çevreye verdikleri zararı azaltmışlardır. Söz konusu fabrikalarda yılda yaklaşık olarak altmışmilyon m2 fayans ve/veya yer karosu ve/veya kalebodur diye bilinen yer karosu üretilmektedir. Üretici için gerekli olan hammaddelerin bir kısmı ilçemizde temin edilmekle birlikte gerekli olan diğer hammadde ve yakıt ülkemizin diğer bölgelerinden sağlanmaktadır. Etili köyünde kurularak üretime başlayan Pera Seramik fabrikası da üretim ve iş yönünden gelecek vaad etmektedir. Çalışan personel sayısı 110 kişi, yıllık üretimi 1.600,000 m2 bu fabrikanın da üretiminin yaklaşık %40’ı ihrac edilmektedir. Tarım ve hayvancılık ürünlerini işleyen tesis ve fabrikalar ise; Çan Merkez ve Çekiçler Köyünde olmak üzere 2 un fabrikası, Etili köyünde salça fabrikası, Etili ve Ahlatlıburun köylerinde birer, Çan merkez ve Büyükpaşa köyünde ikişer adet olmak üzere toplam 6 adet süt ürünleri tesisi bulunmaktadır. b) Madencilik ve Enerji Sektörü Maden İşleri Genel Müdürlüğünden alınan bilgilere göre Çanakkale genelinde 2006 yılı sonu itibariyle 666 adet Arama Ruhsatı (Altın, Bakır, Çinko, Civa, İllit, Granit, Bazalt, Kurşun, Gümüş, Kumtaşı, Traştaşı, Bentonit, Diyatomit ve Tuğla-Kiremit toprağı olmak üzere), 14 ayrı konuda 270 adet İşletme Ruhsatı mevcuttur.
Çan maden bakımından oldukça zengindir. İlçe merkezi, Çomaklı, Yeniçeri, Helvacı, Etili, Yaya ve Büyükpaşa köyleri çevresinde linyit kömürü çıkarılmaktadır. İlçe sınırları içerisinde kaolen, kuvars, kil, feldispat gibi madenler bulunmakta olup, bunların büyük bir bölümü Çanakkale Seramik Fabrikaları tarafından çalıştırılmakta ve işlenmektedir. b-1) T.K.İ. Çan Linyit İşletmeleri Müdürlüğü
Çan havzasındaki kömür oluşumu 1940 yılında tespit edilmiş ve 1979 yılında devletleştirilene kadar özel sektör tarafından işletilmiştir. 2500 hektarlık bir alanı kapsayan işletme faaliyet sahasında, ortalama linyit damar kalınlığının 17,62 m. olduğu, örtü tabakası kalınlığının ise 30-300 m. arasında değiştiği anlaşılmaktadır. Görünür rezerv 90 milyon ton olmakla birlikte, açık işletme metoduna göre çalışıldığı için Çan İlçe merkezinin ve Çanakkale Seramik Fabrikalarının altında kalan alan düşüldükten sonra 85.138,746 ton üretilebilir kömür rezervi olduğu ortaya çıkmaktadır. Kömür rezervinin kalitesi 1,00 – 6,00 arasında değişmekle birlikte, ortalama 3023 kcal/kg, % 23,65 nem, % 24,25 kül, %4,2 kükürt oranlarına sahiptir. Önceki yıllarda 900.000 ton civarındaki yıllık kömür satışı, kükürt oranının yüksekliği, artan çevre bilinci, ithal kömür girişinin artması, fuel oil ve özelliklede doğal gaz kullanımının yaygınlaşması nedenleriyle son yıllarda 400.000 – 500.000 tonlara düşmüştür. Bu durum değerlendirilerek yapılan planlama sonucu, rezervin 3500 kcal/kg’ın üstünde bulunan kaliteli bölümlerinin ısınma ve sanayi amaçlı olarak, altında kalan bölümlerinin ise termik santral amaçlı olarak üretilmesi kararlaştırılmıştır. Bu amaçla 2000 yılında başlanan 2 X 160 MW gücündeki Çan Termik Santral 2004 yılında deneme üretimine başlamıştır. İşletmede Yıllık 1.800.000 ton termik santrale, 500.000 ton piyasaya olmak üzere 2.300.000 ton üretim yapacak şekilde planlamalar yapılmıştır. Açık işletme metodu uygulandığından kömür rezervinin üstündeki toprak örtüsünün kaldırılması olarak tanımlanabilecek dekapaj işleri ile kömür çıkarma, nakliye, eleme vb. işler işletme tarafından bizzat ve/veya müteahhitlere ihale edilmek suretiyle gerçekleştirilmektedir. 2007 yılı ilk altı ayında işletme imkanları ile 3.62 YTL. (%59,54) m3, müteahhit imkanları ile 2,74 YTL. (%80,83) m3 olmak üzere toplam 6,36 YTL dekapaj yapılmış ve terim yerindeyse dağlar ve tepelerin yerleri değiştirilmiştir. 2007 yılı ilk altı ayında 800,000 ton üretim yapılmış ve 628,152 ton satış gerçekleştirilmiştir. Bakanlar Kurulu Kararı gereğince ekonomik durumu iyi olmayan ailelere yapılan kömür yardımı kapsamında, Çanakkale, Balıkesir, Edirne, Tekirdağ ve Kırklareli illeri ile ilçelerine 2005 yılında 66.666 ton, 2006 yılında 66.921 ton, 2007 yılı ilk altı ayında ise 628.152 ton kömür sevkiyatı da yapılmıştır. İşletmede Genel İdare Hizmetlerinde 11, 399 sayılı KHK’ya göre çalışan 108, Daimi İşçi 390 olmak üzere toplam 509 kişi istihdam edilmekte olup, değişik cins ve büyüklükte 92 iş makinesi ve araca sahip makine parkı bulunmaktadır. İdare binası, atölye, ambar, dershane, işçi yatakhanesi, misafirhane, lokal, kapalı spor salonu ve 96 adet lojman olmak üzere 3.714 m2 sanayi, 5800 m2 sosyal tesis alanı bulunan işletme gerek çalışanları gerekse nakliye sektörüne açtığı iş imkanı ile Çan’ın ikinci büyük ekonomik dinamiğidir. >>>Fotoğraflar:
Not: Fotoğrafları kapatmak için,açılan fotoğrafın tekrar üzerine tıklayabilirsiniz. b-2) 18 Mart Çan Termik Santrali
Çan İlçe merkezine 12 km mesafede kurulan ve 2004 yılında deneme üretimine başlanan Çan Termik Santrali enerji sektöründe önemli bir yere sahiptir. Bölgede bulunan ve yüksek oranda kükürt içeren yaklaşık 70.000.000 ton linyit rezervinin elektrik üretiminde değerlendirilmesi ve ülkemizin artan enerji ihtiyacının karşılanması amacıyla 1996 yılında yatırım programına alınan tesisin temeli 25.06.2000 tarihinde atılmıştır. Fransız Alstom firması ile Türk Teknotes firmasının ortaklaşa gerçekleştirdiği bu tesisimizde 15 Kasım 2003 tarihinde I. Ünite, 9 Mart 2004 tarihinde ise II. Ünite ilk senkronizasyonunu gerçekleştirmiş, 25.10.2004 tarihinde ise I. Ünite deneme üretimine geçerek Santralde fiili olarak işletmecilik başlamıştır. 2 X 160 MW kapasiteli Termik Santralinin keşif bedeli 379.000.000 USD’dir. Yıllık yakıt tüketimi 1.800.000 ton kömür, 560.000 ton kireç taşı olarak tahmin edilmekte ve yıllık elektrik üretimi yaklaşık 2.080.000.000 kWh planlanmıştır. Kömür maden sahasına 3,5 km mesafede olan tesis, 800 dekar santral teknolojik üniteler, 800 dekar kül stok sahası olmak üzere toplam 1600 dekar alana sahiptir. Çan 18 Mart Termik Santrali, halen kullanılmakta olan pülverize kömürle çalışan termik santrallere alternatif bir teknoloji olan “Akışkan Yataklı Yakma Teknolojisi” ile dizayn edilmiştir. Bu teknolojinin; hem çevreye gaz vermediğinden dolayı zarara yol açmayacağı ve çevre dostu olduğu, hem de santral verimini artırarak daha ucuz enerji temin ettiği belirtilmektedir. 2000 yılında kurulan Tesis Müdürlüğünden sonra 2004 yılında da İşletme Müdürlüğü kurulmuştur.Termik Santralde halen 2 müdür bulunmaktadır.İşletme Müdürlüğünde 2 müdür yardımcısı,Tesis Müdürlüğünde ise 3 müdür yardımcısı,34 sözleşmeli memur,600 işçi sayısı olmak üzere 634 kişi çalışmaktadır.Tesiste çeşitli tür ve cinste araç bulunmaktadır. c) Taşımacılık İlçe sanayisinin vardığı düzeye paralel olarak yaratılan ulaşım talebi ve ulaştırma hizmetleri özellikle kara yolu taşımacılığı oldukça gelişmiştir. Bu değişkenlerin sonucu olarak kamyon ve diğer taşıma araçları sayısı hızla artmıştır. Kale Nakliyat Şirketinde 300, iki adet Kamyoncular Kooperatifinde toplam 154, Şehir içi çalışan küçük kamyonlar 40 olmak üzere 900 civarında aile nakliyecilikle geçimini temin etmektedir. Özellikle bu sektörün ilçenin iş ve çalışma yaşamında önemli bir yere sahip olduğu söylenebilir. Çan Şoförler Odasına kayıtlı esnaf sayısı 600 civarında bulunmaktadır. d) Tarım ve Hayvancılık için tıklayınız! e) Ormancılık f)Ticaret g)Turizm için tıklayınız!
B- İLÇEDE KAMU GELİR GİDER DURUMU İlçemizde Mal Müdürlüğü yanında 1979 yılından beri müstakil Vergi Dairesi Müdürlüğü de mevcuttur. 1415 gelir vergisi, 178 kurumlar vergisi, 826 basit usul gelir vergisi, 77 diğer ücretli gelir vergisi, 823 gayrimenkul sermaye iradı mükellefi, 1542 Katma Değer Vergisi Mükellefi, 1333 Gelir Stopaj Mükellefi ile 9779 motorlu taşıt vergi mükellefine hizmet vermektedir. VERGİ DAİRESİ VERGİ GELİR TAHAKKUK VE TAHSİLATI 2005 YILI Vergi gelir tahakkuku : 55.120.861,04 Tahsilat : 44.448.542,18 2006 YILI Vergi gelir tahakkuku : 57.894.644,98 Tahsilat : 43.135.083,25 2007 YILI Vergi gelir tahakkuku : 68.477.712,03 Tahsilat : 56.659.612,08 |
||||||||||||||||
|
||||||||||||||||
 |
|
|
|
|
|
|||||||||||
Seramik Fabrikaları
